Đồng bào các dân tộc trong công cuộc bảo vệ chủ quyền và an ninh trật tự biên giới

Trong tâm thức mỗi người dân Việt Nam, biên cương, hải đảo - nơi địa đầu Tổ quốc là thiêng liêng phải được bảo vệ, giữ gìn. Đây là địa bàn có vai trò trọng yếu, bảo vệ chủ quyền và an ninh quốc gia. Đồng bào các dân tộc cư trú trên địa bàn này là những người hằng ngày, hằng giờ tham gia làm nhiệm vụ quan trọng đó.

Trong suốt mấy nghìn năm lịch sử dựng nước và giữ nước, người dân Việt Nam chúng ta luôn phải sát cánh chung tay cùng nhau vượt qua thiên tai, chiến thắng ngoại xâm. Nước Đại Việt từ buổi đầu lập nước đã là một quốc gia đa dân tộc. Khi đã khẳng định chủ quyền quốc gia dân tộc, thì vấn đề đoàn kết các dân tộc để tăng cường sức mạnh bảo vệ đất nước càng trở nên quan trọng hơn.

Các nhà nước phong kiến Việt Nam đã có những chính sách đối với những vùng dân tộc thiểu số. Chính sách "nhu viễn" được thực thi từ thời Lý. Cùng với việc phong quan tước, hậu đãi các tù trưởng địa phương, nhà Lý còn có riêng một "chính sách hôn nhân": đem các công chúa gả cho các vị tù trưởng có thế lực. Hôn nhân tạo ra mối dây tình cảm liên hệ giữa vua, hoàng tộc với các tù trưởng. Qua họ mà nhà Lý nắm được miền biên cương xa xôi. Bên cạnh thành công trong việc xây dựng phòng tuyến sông Như Nguyệt làm nên chiến thắng của cuộc kháng chiến chống Tống năm 1077, nhà Lý cũng đã bước đầu thành công trong việc chủ động xây dựng phòng tuyến lòng dân, đoàn kết các dân tộc thiểu số trong sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc. Chính sách "nhu viễn" từ thời Lý đã tạo những tiền đề tốt đẹp để đời sau phát triển những chính sách phù hợp đối với các vùng dân tộc thiểu số.

Trong cuộc đấu tranh giành độc lập và chống kẻ thù xâm lược, miền núi luôn luôn là căn cứ địa cách mạng, là phên giậu chống kẻ thù, bảo vệ cách mạng. Chủ tịch Hồ Chí Minh đặc biệt coi trọng việc xây dựng và củng cố khối đoàn kết các dân tộc, cùng đồng tâm hiệp lực để đưa kháng chiến tới thắng lợi, kiến quốc tới thành công.

Khi kháng chiến thành công, Chủ tịch Hồ Chí Minh coi nơi biên cương, biển đảo như cánh cửa của đất nước, cần đặc biệt quan tâm bảo vệ: "Giữ nhà mà không giữ cửa có được không? Kẻ gian tế vào chỗ nào trước? Nó vào ở cửa trước"(1). Miền núi, biển đảo là thành tố quan trọng trong chiến lược phát triển và bảo vệ đất nước Việt Nam. Đồng bào các dân tộc cư trú trên những miền biên viễn đóng vai trò quan trọng, thường xuyên và trực tiếp trong việc bảo vệ chủ quyền biên giới và an ninh quốc gia.

Nước ta có hơn 4.500km đường biên giới đất liền với nhiều cửa khẩu quốc tế quan trọng. Địa bàn miền núi chiếm tới hai phần ba diện tích đất đai của Tổ quốc, với nhiều tiềm năng to lớn về nông lâm nghiệp, về công nghiệp, năng lượng, khoáng sản, văn hóa, du lịch... Chúng ta còn có gần 3.300km đường bờ biển và vùng lãnh hải rộng lớn với nhiều tài nguyên và tiềm năng kinh tế biển. Đây là những địa bàn rất quan trọng cần được bảo vệ. Các dân tộc cư trú trên những địa bàn quan trọng này cũng thường xuyên là mục tiêu lôi kéo, chống phá của các thế lực thù địch.

Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn đánh giá cao vai trò của các dân tộc miền núi trong sự nghiệp dựng nước và giữ nước. Người khẳng định truyền thống đoàn kết giữa đồng bào miền núi và đồng bào miền xuôi. Tư tưởng đó được thấm nhuần và trở thành đường lối chiến lược cách mạng của Đảng Cộng sản Việt Nam. Kiên trì thực hiện đường lối đó, Đảng ta và Bác Hồ đã lãnh đạo xây dựng thành công khối đoàn kết các dân tộc trong đại gia đình các dân tộc Việt Nam. Đây là nhân tố quan trọng góp phần làm nên những thành công của cách mạng Việt Nam. Cùng với việc giành được độc lập cho Tổ quốc, mỗi dân tộc cũng được giải phóng, quyền bình đẳng giữa các dân tộc được khẳng định, đời sống kinh tế, xã hội, văn hóa, giáo dục, y tế... của các dân tộc thiểu số được nâng cao từng bước, an ninh chính trị và toàn vẹn lãnh thổ được bảo đảm vững chắc, mặc dù các thế lực thù địch xuyên tạc và ra sức chống phá khối đại đoàn kết toàn dân tộc, nhưng đó là những thành tựu không thể phủ nhận của cách mạng Việt Nam.

Trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ đất nước, đồng bào các dân tộc chính là lực lượng biên phòng nhân dân hỗ trợ đắc lực và bảo đảm cho lực lượng Bộ đội Biên phòng hoàn thành nhiệm vụ. Đồng bào các dân tộc tại những vùng biên giới chính là tai mắt giúp Bộ đội Biên phòng phát hiện và đấu tranh có hiệu quả với những âm mưu chống phá của kẻ địch, với các loại tội phạm xuyên quốc gia và các loại tệ nạn xã hội. Đây chính là nguồn lực lượng to lớn nhân sức mạnh của Bộ đội Biên phòng lên gấp nhiều lần, làm cho Bộ đội Biên phòng có hàng triệu tai, hàng triệu mắt, hàng triệu tay chân. Nhân dân vùng biên cũng là người đùm bọc, nuôi nấng, che chở, động viên, giúp đỡ cho các chiến sĩ biên phòng trong cuộc sống hằng ngày tại những vùng núi rừng hẻo lánh. Xây dựng thành công trận tuyến lòng dân, hình thành thế trận an ninh nhân dân vững chắc là yếu tố quan trọng bảo đảm giữ vững an ninh biên giới, bảo đảm chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ. Muốn vậy, Bộ đội Biên phòng "phải dựa vào dân", "luôn giúp đỡ, tổ chức, giáo dục nhân dân, làm cho mọi người dân đều là người giúp việc của mình"- như những lời căn dặn của Bác Hồ trong buổi lễ thành lập lực lượng Công an nhân dân vũ trang (28 - 3 - 1959). Đây là sự cụ thể hóa những tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng lực lượng chính trị và lực lượng vũ trang nhân dân, xây dựng nền quốc phòng toàn dân nói chung trong những nhiệm vụ mang những nét đặc thù của Bộ đội Biên phòng nói riêng.

Trên thế giới ngày nay, chiến tranh "lạnh" đã chấm dứt, song hàng loạt cuộc chiến tranh "nóng" quy mô khu vực liên tục nổ ra. Một phần không nhỏ trong số những cuộc xung đột đã và đang diễn ra hiện nay là những cuộc xung đột diễn ra giữa các sắc tộc. Xung đột sắc tộc đang nổi lên như một trong những vấn đề nóng bỏng. Đây là một mối quan tâm lớn mà nhiều quốc gia cũng như toàn thể loài người phải nỗ lực tìm cách giải quyết để hướng đến một tương lai hòa bình, bình đẳng, hữu nghị, và phát triển.

Tình hình mới đang đòi hỏi chúng ta cần giải quyết nhiều yêu cầu nhiệm vụ mới trên nhiều lĩnh vực tại những vùng dân tộc biên cương hải đảo: Xây dựng khối đại đoàn kết dân tộc, phát triển kinh tế, văn hóa, giáo dục, nâng cao đời sống của đồng bào, coi trọng nhiệm vụ xóa đói, giảm nghèo, nâng cao dân trí, ngăn chặn một cách có hiệu quả các loại tội phạm và tệ nạn xã hội, ngăn chặn và kiên quyết chống lại những âm mưu lợi dụng vấn đề dân tộc, tôn giáo để gây rối loạn, lật đổ; bảo vệ vững chắc chủ quyền biên giới và an ninh quốc gia.

(BAN BT)