Công tác phân giới cắm mốc biên giới Việt Nam - Campuchia

Tuyến biên giới đất liền Việt Nam - Campuchia dài khoảng 1.137km, bắt đầu từ điểm ngã ba biên giới giữa ba nước Việt Nam - Campuchia - Lào thuộc tỉnh Kon Tum tới điểm cuối cùng nằm trên bờ biển giữa hai nước thuộc tỉnh Kiên Giang. Riêng tỉnh Long An có đường biên giới quốc gia tiếp giáp 2 tỉnh Svây-riêng và Prây-veng, Vương Quốc Campuchia với tổng chiều dài 133km, đi qua 20 xã của 5 huyện Đức Huệ, Thạnh Hóa, Mộc Hoá, Vĩnh Hưng và Tân Hưng. Trong đó có 43,6km đường biên giới theo sông rạch, số còn lại là đất liền.

Xác định ý nghĩa và tầm quan trọng của công tác phân giới cắm mốc biên giới có ý nghĩa hết sức quan trọng, không chỉ khẳng định chủ quyền lãnh thổ quốc gia mà còn có ý nghĩa lớn về mặt kinh tế, chính trị. Một đường biên giới được xác định và đánh dấu rõ ràng trên thực địa sẽ góp phần đảm bảo sự ổn định đời sống của nhân dân, nhân dân sẽ yên tâm làm ăn sinh sống khi họ có thể nhận biết rõ đâu là đường biên giới. Quản lý và đảm bảo biên giới được ổn định sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho việc phát triển kinh tế - xã hội, phát triển các khu kinh tế cửa khẩu, chợ biên giới, nâng cao đời sống cho người dân. Đồng thời, việc xác định đường biên giới một cách rõ ràng, cụ thể cũng giúp cho các lực lượng chức năng của hai bên quản lý biên giới được hiệu quả, giúp cho việc ngăn chặn, phòng chống các hành vi như buôn lậu, trốn thuế, qua lại biên giới trái phép được thuận lợi... Do vậy, từ năm 2008 đến nay,  tỉnh Long An đã tập trung thực hiện tốt công tác phân giới cắm mốc biên giới tỉnh Long An - Svây-riêng.

Thực hiện Hiệp ước hoạch định biên giới quốc gia năm 1985 và Hiệp ước bổ sung Hiệp ước hoạch định biên giới quốc gia năm 1985 ký năm 2005 của hai Chính phủ Việt Nam và Campuchia, trên tuyến biên giới tỉnh Long An - Svây-riêng, ta và bạn đã  xác định 51 vị trí cắm mốc với tổng số 57 cột mốc ( trong đó có 6 vị trí cắm mốc đôi: 208; 209; 210; 216; 229; 230).  Thực hiện nhiệm vụ này lực lượng công binh - Bộ CHQS tỉnh Long An biên chế gồm 2 đội: đội rà phá bom mìn, vật liệu nổ, quân số 25 đồng chí; đội thi công xây dựng cột mốc, quân số 20 đồng chí (có thời điểm tổ chức hai đội thi công để bảo đảm tiến độ). Ngoài ra, Bộ CHQS tỉnh điều động 2 đồng chí cán bộ có kinh nghiệm thi công xây dựng tăng cường làm nòng cốt kĩ thuật. Từ tháng 10/2008 đến nay, lực lượng công binh đã rà phá bom mìn 161,22ha, thu được  799 quả  đạn pháo, bom mìn các loại và tiếp tục rà phá bom mìn, vật nổ phục vụ phân giới cắm mốc 158,58ha diện tích thi công còn lại. Khắc phục muôn vàn khó khăn bộ đội công binh đã thi công 41 cột mốc biên giới, trong đó có 3 mốc đôi: 209, 210, 230 ( Riêng 3 cột mốc 177, 178, 179 đã bàn giao cho tỉnh Tây Ninh quản lý). Và đang hoàn thiện hồ sơ pháp lý để thi công xây dựng 19 cột mốc còn lại theo kế hoạch. Quá trinh thi công cột mốc biên giới gặp rất nhiều khó khăn, phần lớn các cột mốc biên giới nằm ở địa hình trũng thấp, vùng lũ nên việc vận chuyển tập kết vật tư và phương tiện thi công phải trung chuyển nhiều công đoạn mới đến chân công trình, một số vị trí không thể mở đường công vụ phải sử dụng nhân lực để gánh vác, do đó mất thời gian, tốn nhiều công sức của bộ đội. Trong khi đó, các đảng phái đối lập ở Campuchia gây cản trở, trì hoãn tiến trình phân giới cắm mốc, điển hình như Chủ tịch đảng Samraisy - Campuchia nhổ cọc dấu vị trí cột mốc 185 gây cản trở việc triển khai các bước đo đạc xác định Cụm mốc từ mốc 184 đến 188. Các vị trí mốc khác như vị trí mốc 207, 208, phía Campuchia chưa thống kê xác định; vị trí mốc 228, đã cắm cọc dấu, nhưng phía Campuchia chưa ký hồ sơ đề nghị kiểm tra lại.

Bên cạnh công tác phân giới cắm mốc, thời gian qua 2 tỉnh Long An và Svây-riêng còn quan tâm đẩy mạnh hợp tác giữ gìn an ninh trật tự và phát triển kinh tế - xã hội vùng biên giới. Năm huyện biên giới trong tỉnh  đã trực tiếp, chủ động hợp tác giúp đỡ nhau trong các lĩnh vực như kinh tế - xã hội, phòng chống các loại tội phạm, quản lý biên giới và một số vấn đề cụ thể khác. Hai tỉnh cũng tập trung ưu tiên đầu tư nâng cấp, mở rộng đường giao thông, đầu tư phát triển hệ thống cửa khẩu, các khu kinh tế cửa khẩu trong khu vực biên giới; nâng cấp cửa  khẩu Bình Hiệp (tỉnh Long An) - Prây-vo (tỉnh Svây-viêng) lên thành cửa khẩu quốc tế, nâng cấp cửa  khẩu Mỹ Quý Tây - Đức Huệ thành cửa khẩu quốc gia, cùng các khu kinh tế cửa khẩu được đầu tư, phát triển nhằm tăng cường việc tạo thuận lợi cho phát triển các hoạt động thương mại, dịch vụ của các tỉnh biên giới giữa hai nước...

Để hoàn thành toàn bộ công tác phân giới cắm mốc biên giới đất liền tỉnh Long An - Svây-riêng, trước mắt còn một khối lượng lớn các công việc phải làm như hoàn thành việc xác định mốc và phân giới ở các khu vực còn lại, tiến hành thi công xây dựng cột mốc biên giới... Mặc dù còn nhiều khó khăn, nhưng với mục tiêu nhằm xây dựng một đường biên giới hòa bình, ổn định, vì lợi ích lâu dài của hai tỉnh, hai dân tộc nên các lực lượng chức năng tỉnh Long An đang quyết tâm khắc phục mọi khó khăn, tìm kiếm các giải pháp phù hợp để hoàn thành nhiệm vụ phân giới cắm mốc biên giới.

Trung Dũng