“Thế trận lòng dân” nội dung quan trọng hàng đầu của xây dựng khu vực phòng thủ tỉnh, thành phố

Lý luận và thực tiễn đã khẳng định “thế trận lòng dân” là thế trận vững chắc nhất. Vì thế, trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, xây dựng khu vực phòng thủ hiện nay, chúng ta cần coi trọng đẩy mạnh xây dựng “thế trận lòng dân” vững chắc ngay từ cơ sở.

Lịch sử hàng ngàn năm dựng nư­­ớc và giữ nước của dân tộc Việt Nam cho thấy: sự mất hay còn của Tổ quốc, sự hưng thịnh hay suy vong của các triều đại hầu hết đều do yếu tố lòng dân được quan tâm, chăm lo xây dựng hay bị coi nhẹ, xem thường thông qua thực thi các chính sách. Nổi bật là: “ngụ binh ư nông” và “viễn nhu” thời Lý; tư tưởng “trọng dân”, “an dân”, “khoan thư sức dân để làm kế bền gốc sâu rễ, đó là thượng sách giữ nước” thời Trần và “nước lấy dân làm gốc”, “việc nhân nghĩa cốt để yên dân”, “sửa đức để cầu mệnh trời; ngăn quyền hào để nuôi sức dân; cấm phiền hà để dân sống khá, cấm xa xỉ để dân phong túc; dẹp trận cướp để dân ở yên; sửa quân chính để bảo vệ dân sinh,... thương nuôi dân mọn” thời Lê Lợi, Nguyễn Trãi, v.v. Nhờ đó, quy tụ được lòng dân, tạo dựng được “thế trận lòng dân” vững chắc để đánh bại những kẻ thù xâm lược, giữ yên bờ cõi, bảo vệ độc lập dân tộc. Ngược lại, dù có thành cao, hào sâu và “nỏ thần” lợi hại như thời An Dương Vương hoặc quân đội hùng hậu, thành lũy kiên cố, vũ khí, phương tiện thời nhà Hồ cũng thất bại trước kẻ thù. Hẳn mọi người còn nhớ câu nói nổi tiếng, đậm dư vị xót sa của Tả tướng quốc Hồ Nguyên Trừng: “thần không sợ đánh, chỉ sợ lòng dân không theo”. Qua đó cho thấy, lòng dân là thành lũy kiên cố nhất, vững chắc nhất, bất kể kẻ thù xâm lược nào, dù hùng mạnh, hung bạo đến đâu cũng không thể vư­­ợt qua. Đây là tư tưởng, quan điểm nhất quán, xuyên suốt lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc ta.

Nhận thức đúng đắn vai trò của quần chúng nhân dân, đặc biệt là vai trò“lòng dân”, Chủ tịch Hồ Chí Minh khẳng định: “Lực lượng toàn dân là lực lượng vĩ đại hơn hết. Không ai chiến thắng được lực lượng đó”1. Kế thừa và phát triển tinh hoa truyền thống dân tộc, Đảng ta đã lãnh đạo phát huy cao độ sức mạnh của mọi tầng lớp nhân dân, của cả dân tộc, làm nên những thắng lợi vĩ đại trong hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, đế quốc Mỹ xâm lược. Sau chiến tranh giải phóng dân tộc, nhất là từ năm 1986 đến nay, nhân dân ta triển khai thực hiện chủ trương chiến lược của Đảng xây dựng khu vực phòng thủ tỉnh, thành phố; trong đó, xây dựng “thế trận lòng dân” là nội dung quan trọng. Chủ trương trên thể hiện sự phát triển nhận thức, lý luận về bảo vệ Tổ quốc của Đảng ta.

Để xây dựng “thế trận lòng dân” vững chắc trong khu vực phòng thủ tỉnh, thành phố đáp ứng yêu cầu trong tình hình mới, cần tập trung thực hiện tốt những giải pháp chủ yếu sau:

Một là, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức cho nhân dân về vị trí, vai trò, tầm quan trọng của “thế trận lòng dân” trong sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc. Đây vừa là nội dung, vừa là giải pháp quan trọng hàng đầu của xây dựng khu vực phòng thủ tỉnh, thành phố nói riêng, sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc nói chung. Bởi, có nhận thức đúng thì mới hành động đúng và ngược lại. Song từ nhận thức đến hành động là cả một quá trình, đòi hỏi các cấp ủy đảng, chính quyền và cơ quan chức năng khi tiến hành phải tích cực nghiên cứu thực tiễn, đặc điểm từng lĩnh vực; bám sát, nắm vững tâm lý và trình độ nhận thức của các đối tượng, nhất là ở vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, đồng bào có đạo. Từ đó, xác định nội dung, chương trình tổ chức học tập, quán triệt cũng như thông tin tuyên truyền cho phù hợp, bảo đảm hiệu quả, tránh hình thức, giáo điều. Trong tổ chức thực hiện, cần thường xuyên đổi mới, đa dạng hóa các hình thức; đi sâu phổ biến những quy định liên quan trực tiếp đến lĩnh vực quốc phòng - an ninh mang tính đặc thù của từng địa bàn, nhất là khu vực biên giới, hải đảo. Đồng thời, tuyên truyền để nhân dân nhận thức đúng đối tác, đối tượng và thấy rõ âm mưu, thủ đoạn chống phá của các thế lực thù địch. Đối với công tác giáo dục, bồi dưỡng kiến thức quốc phòng và an ninh cho các đối tượng, cần tập trung vào lý luận chủ nghĩa Mác – Lê-nin, tư­ tư­ởng Hồ Chí Minh, quan điểm, đường lối của Đảng ta về xây dựng nền quốc phòng toàn dân; trọng tâm là Nghị quyết Trung ương 8 (khoá XI) về “Chiến lược bảo vệ Tổ quốc trong tình hình mới”, Nghị quyết 28-NQ/TW (khóa X) của Bộ Chính trị và Nghị định 152/2007/NĐ-CP của Chính phủ về khu vực phòng thủ. Thông qua đó, nâng cao ý thức, trách nhiệm của cả hệ thống chính trị và toàn dân đối với nhiệm vụ xây dựng “thế trận lòng dân” vững chắc, tạo thế và lực của khu vực phòng thủ.

 Hai là, tập trung xây dựng, củng cố hệ thống chính trị ở địa phương trong sạch, vững mạnh, tận tâm, tận lực phục vụ nhân dân. Chỉ có xây dựng hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh, trước hết là các cấp ủy, tổ chức đảng và đội ngũ cán bộ, đảng viên có phẩm chất, năng lực tốt, tận tâm tận lực phục vụ nhân dân, hoạt động có hiệu lực, hiệu quả mới tạo được niềm tin yêu của nhân dân, phát huy sức dân cho quá trình phát triển. Đồng thời, đây còn là bảo đảm quan trọng nhất để giữ vững mối quan hệ máu thịt giữa Đảng, chính quyền, lực lượng vũ trang với nhân dân trong cả thời bình và thời chiến. Hiện nay, cần tiếp tục quán triệt, thực hiện có hiệu quả Nghị quyết Trung ương 4 (khóa XI) về xây dựng Đảng, gắn với đẩy mạnh việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh theo Chỉ thị 03-CT/TW của Bộ Chính trị (khóa XI); chủ động, tích cực ngăn chặn, đẩy lùi tình trạng suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, khắc phục “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong đội ngũ cán bộ, đảng viên. Theo đó, các cấp tập trung xây dựng tổ chức đảng thực sự trong sạch, vững mạnh, có năng lực lãnh đạo toàn diện và sức chiến đấu cao; không ngừng nâng cao khả năng cụ thể hóa đường lối, chủ trương của Đảng để lãnh đạo thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ. Muốn vậy, phải thường xuyên kiện toàn cấp ủy theo đúng quy định của Điều lệ Đảng để thực sự là hạt nhân lãnh đạo, chỉ đạo vận hành tốt cơ chế lãnh đạo của Đảng. Chú trọng tăng cường cán bộ cho cấp xã và cơ sở địa bàn biên giới, vùng sâu, vùng xa, vùng còn nhiều khó khăn; gắn xây dựng đội ngũ cán bộ với củng cố, xây dựng các tổ chức ở cơ sở vững mạnh, phù hợp với chức năng, nhiệm vụ. Các cấp ủy đảng cần thực hiện tốt quy chế lãnh đạo, duy trì nghiêm nguyên tắc, nền nếp, chế độ và đẩy mạnh tự phê bình và phê bình trong sinh hoạt đảng. Tập trung xây dựng các tổ chức trong hệ thống chính trị theo hướng: thống nhất, đồng bộ, tinh, gọn, mạnh, phù hợp với chức năng của từng cấp, từng ngành, lĩnh vực; gắn xây dựng tổ chức với xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức có số lượng, cơ cấu hợp lý, có bản lĩnh, năng lực, trí tuệ, đạo đức, lối sống, “cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư” trong mọi lĩnh vực hoạt động, hết lòng, hết sức phục vụ nhân dân. Cần có những giải pháp kiên quyết để “thực hiện rõ, thực hiện đúng, thực hiện đến cùng chế độ trách nhiệm cá nhân”, nhất là người đứng đầu cơ quan, đơn vị; chăm lo xây dựng, phát huy vai trò giám sát, phản biện xã hội của các tổ chức quần chúng; khắc phục cho được tình trạng quan liêu, hành chính hoá, hoạt động kém hiệu quả của bộ máy chính quyền các cấp. Đồng thời, kiên quyết đấu tranh, loại bỏ những phần tử thoái hóa, biến chất ra khỏi bộ máy của hệ thống chính trị địa phương, tạo nên sự “đồng tâm, hiệp lực” xây dựng khu vực phòng thủ có tiềm lực mạnh, lực lượng hùng hậu, thế trận vững vàng về mọi mặt ngay từ thời bình, đủ sức mạnh giữ vững địa bàn trong chiến tranh bảo vệ Tổ quốc.

Ba là, chăm lo xây dựng, củng cố khối đại đoàn kết toàn dân vững mạnh. Thực chất của xây dựng “thế trận lòng dân” là đảm bảo cho mọi người, không phân biệt giai cấp, thành phần, dân tộc, tôn giáo,... đều đồng lòng vì lợi ích của quốc gia, dân tộc. Đó là việc củng cố nền tảng chính trị - xã hội của nền quốc phòng toàn dân, bảo vệ Tổ quốc, dưới sự lãnh đạo của Đảng. Hiện nay, các thế lực thù địch chống phá ta quyết liệt, sử dụng chiêu bài “dân chủ”, “nhân quyền”, “tôn giáo”,... hòng chia rẽ, gây mất lòng tin của nhân dân vào Đảng, chế độ. Do đó, không ngừng chăm lo, xây dựng khối đại đoàn kết dân tộc là điều kiện, nhân tố quan trọng để xây dựng “thế trận lòng dân” vững chắc. Tư duy của Đảng ta về sức mạnh quốc phòng bảo vệ Tổ quốc là “sức mạnh bên trong của đất nước, sức mạnh của chế độ chính trị, sự trong sạch đội ngũ cán bộ và sức mạnh đại đoàn kết dân tộc là nhân tố quyết định”2. Điều đó đòi hỏi chúng ta cần tăng cường khối đại đoàn kết dân tộc và thực hiện tốt Quy chế Dân chủ ở cơ sở, bởi đây vừa là mục tiêu, động lực của công cuộc đổi mới, vừa là yêu cầu, nội dung cơ bản của xây dựng “thế trận lòng dân” trong sự nghiệp bảo vệ Tổ quốc. Các tổ chức trong hệ thống chính trị cần phát huy tốt vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam để quy tụ, tập hợp mọi lực lượng dưới sự lãnh đạo của Đảng. Các cấp ủy đảng và đội ngũ cán bộ, đảng viên phải luôn sâu sát, nắm chắc tư tưởng, tình cảm, tâm lý của mọi tầng lớp nhân dân trên địa bàn, từ đó có giải pháp lãnh đạo, chỉ đạo sát thực tiễn. Cùng với đó, cần quan tâm giải quyết kịp thời, thỏa đáng những bức xúc của nhân dân ở cơ sở, tạo sự ổn định, đoàn kết, thống nhất, để mọi công dân tự giác, trách nhiệm xây dựng, củng cố “thế trận lòng dân”.

Bốn là, phát huy vai trò nòng cốt của lực lượng vũ trang địa phương. Đây là giải pháp cơ bản, rất quan trọng, đòi hỏi các cấp ủy, tổ chức đảng, chính quyền phải tập trung lãnh đạo, chỉ đạo lực lượng quân sự, công an, dân quân tự vệ địa phương thường xuyên tiến hành tốt công tác dân vận, đoàn kết gắn bó chặt chẽ “quân với dân một ý chí”, thực hiện “3 cùng”, “4 tại chỗ”, tích cực giúp dân phát triển sản xuất, kinh doanh, khắc phục và giải quyết thiên tai, thảm họa, v.v. Đó là những việc làm thiết thực nhất để xây dựng mối quan hệ máu - thịt với nhân dân, tạo cơ sở cho xây dựng “thế trận lòng dân” vững chắc. Tập trung nâng cao chất lượng tổng hợp, sức chiến đấu của lực lượng vũ trang để xử trí kịp thời, hiệu quả các tình huống về quốc phòng, an ninh trong thời bình và thời chiến. Đồng thời, làm tốt công tác tham mưu cho cấp ủy, chính quyền trong tổ chức vận hành có hiệu quả cơ chế: đảng lãnh đạo, chính quyền quản lý, điều hành thực hiện nhiệm vụ quốc phòng, quân sự, an ninh tại địa phương.

Năm là, kết hợp đẩy mạnh phát triển kinh tế với bảo đảm an sinh xã hội, không ngừng nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho nhân dân. Cấp ủy, chính quyền địa phương các cấp phải thấm nhuần lời dạy của Bác: “Nếu dân đói, Đảng và Chính phủ có lỗi; nếu dân rét là Đảng và Chính phủ có lỗi; nếu dân dốt là Đảng và Chính phủ có lỗi; nếu dân ốm là Đảng và Chính phủ có lỗi”3. Từ đó, tập trung lãnh đạo, chỉ đạo đẩy mạnh phát triển kinh tế, tạo môi trường thuận lợi cho các thành phần kinh tế phát triển; kết hợp chặt chẽ giữa phát triển kinh tế, khuyến khích làm giàu chính đáng với bảo đảm an sinh xã hội, xóa đói giảm nghèo và có các biện pháp thiết thực “dưỡng dân”, “an dân”, không ngừng nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân, tăng cường đồng thuận xã hội trong khu vực phòng thủ. Coi đó là những nội dung quan trọng để ổn định chính trị - xã hội, củng cố “thế trận lòng dân” trong khu vực phòng thủ.

 Thiếu tướng, PGS, TS. NGUYỄN XUÂN THÀNH